پشت لوگوی بسیاری از برندهای مطرح خودرو، گروه‌های صنعتی بزرگی قرار دارند که بخش قابل‌توجهی از بازار جهانی را مدیریت می‌کنند.
بازار جهانی خودرو در نگاه نخست بسیار گسترده و پیچیده به نظر می‌رسد. ده‌ها برند در بخش‌های مختلف، از خودروهای اقتصادی و شهری تا محصولات لوکس و سوپراسپرت، برای جذب مشتری رقابت می‌کنند؛ اما ساختار واقعی این صنعت به اندازه تعداد نشان‌های تجاری آن پراکنده نیست.
امروزه حدود دو دهه گروه خودروسازی بزرگ، مالکیت یا کنترل بخش عمده‌ای از برندهای خودروهای سواری جهان را در اختیار دارند. برخی شرکت‌ها مانند تویوتا و بی‌ام‌و سبدی محدودتر دارند، در حالی که گروه‌هایی مانند فولکس‌واگن، استلانتیس و جیلی، مجموعه‌ای گسترده از برندهای اقتصادی، تجاری، لوکس و اسپرت را مدیریت می‌کنند.
برندهای خودروسازی آمریکا زیر نظر چه شرکت‌هایی هستند؟
در ایالات متحده، اصطلاح «سه بزرگ» به فورد، جنرال موتورز و کرایسلر اشاره داشت؛ اما ساختار امروز بازار آمریکا بیش از هر چیز تحت تأثیر فورد و جنرال موتورز قرار دارد. شرکت فورد موتور، برند فورد و زیرمجموعه لوکس آن یعنی لینکلن را مدیریت می‌کند.
جنرال موتورز نیز مالک برندهای شورولت، کادیلاک، بیوک و GMC است. در کنار این دو غول قدیمی، شرکت‌هایی مانند تسلا، ریویان، لوسید و اسلیت به‌عنوان بازیگران مستقل صنعت خودروهای برقی فعالیت می‌کنند.
ساختار مالکیت برندهای چینی؛ گسترده و چندلایه
چین پیچیده‌ترین نقشه مالکیت را در صنعت خودرو دارد. در این کشور حدود ۱۲ خودروساز بزرگ و نزدیک به ۷۰ برند فعال در حوزه خودروهای مصرفی حضور دارند. بسته به تعریف برند مستقل و زیرمجموعه، برخی منابع تعداد نشان‌های تجاری چین را بیش از ۱۰۰ مورد اعلام می‌کنند.
گروه JAC برندهای JAC Motors، Refine و Yiwei را در اختیار دارد. گروه BAIC نیز برندهایی مانند Arcfox، Beijing، Beijing Off-road و Foton را مدیریت می‌کند. شرکت BYD علاوه بر برند اصلی خود، دنزا، فنگ‌چنگ بائو، لینگ‌هویی و یانگ‌وانگ را در سبد محصولاتش دارد.
چری اتومبیل، برندهای چری، اکسید، iCar و جتور را مدیریت می‌کند. گروه چانگان نیز با برندهای چانگان، آواتر، دیپال و کایسن در بازار حضور دارد. در سوی دیگر، گروه FAW مالک برندهای بستون، هونگچی، جیه‌فانگ و یویی است.
گروه دانگ‌فنگ نیز برندهایی مانند آئولوس، دانگ‌فنگ نامی، فورتینگ، ام‌هیرو و وویاه را پوشش می‌دهد. گریت‌وال موتور یا GWM، برندهای هاوال، اورا، تانک و وی را در اختیار دارد. گروه GAC نیز از برندهای آاین، هایپتک و ترامپچی بهره می‌برد.
ساختار SAIC از بسیاری از گروه‌های چینی گسترده‌تر است. بائوجون، IM، مکسوس، ام‌جی، نانجینگ ایوکو، رایزینگ اتو، رووی، سان‌وین، وولینگ و یوجین در مجموعه این شرکت قرار دارند.
جیلی؛ یکی از گسترده‌ترین امپراتوری‌های خودروسازی چین
گروه جیلی هولدینگ یکی از مهم‌ترین مجموعه‌های خودروسازی جهان به شمار می‌رود. برندهای جیلی، زیکر، لینک‌اندکو، لیوَن، جی‌یوئه، فاریزون و LEVC در این گروه حضور دارند. جیلی همچنین مالکیت یا سهم قابل‌توجهی در برندهایی مانند ولوو، لوتوس، پولستار و پروتون دارد.
برند اسمارت نیز با مالکیت مشترک میان جیلی و مرسدس‌بنز فعالیت می‌کند. این ساختار به جیلی اجازه می‌دهد در بخش‌های مختلف، از خودروهای شهری و برقی تا مدل‌های لوکس و اسپرت، حضور داشته باشد.
در کنار گروه‌های بزرگ، برندهای مستقل چینی نیز رشد پرشتابی دارند. لی اتو، اکس‌پنگ، نیو، شیائومی اتوموبیل، لیپ‌موتور، هواوی و راکس موتور از جمله شرکت‌هایی هستند که به‌صورت مستقل یا با ساختار مالکیتی متفاوت فعالیت می‌کنند.
مالکیت برندهای اروپایی چگونه است؟
اروپا میزبان چندین گروه بزرگ خودروسازی است که هر کدام بخشی از بازار جهانی را در اختیار دارند. استلانتیس از نظر تعداد برند، یکی از بزرگ‌ترین مجموعه‌های خودروسازی جهان محسوب می‌شود. آبارث، آلفارومئو، کرایسلر، سیتروئن، دوج، DS، فیات، جیپ، لانچیا، مازراتی، اوپل، رم و واکسهال در سبد این گروه قرار دارند.
گروه فولکس‌واگن نیز برندهایی مانند فولکس‌واگن، آئودی، پورشه، لامبورگینی، بنتلی، اشکودا، سئات، کوپرا و اسکات را مدیریت می‌کند. این مجموعه از خودروهای اقتصادی تا محصولات سوپراسپرت و لوکس را پوشش می‌دهد.
گروه بی‌ام‌و مالک برندهای بی‌ام‌و، مینی و رولزرویس است. مرسدس‌بنز نیز برند اصلی خود را مدیریت می‌کند و در مالکیت اسمارت با جیلی شراکت دارد. گروه رنو شامل رنو، داچیا، آلپین و موبیلایز است.
شرکت Bugatti Rimac نیز مالکیت بوگاتی و ریماک را در اختیار دارد. این مجموعه در بخش خودروهای فوق‌لوکس و برقی عملکردی فعالیت می‌کند و یکی از نمونه‌های مهم همکاری میان سرمایه‌گذاران اروپایی در صنعت خودرو است.
برندهای مستقل اروپایی
با وجود سلطه گروه‌های بزرگ، اروپا همچنان تعداد زیادی خودروساز مستقل دارد. فراری، استون مارتین، مک‌لارن، پاگانی، کونیگزگ، زن‌وو، گوردون مورای اتوموتیو، مورگان، ای‌نئوس، کِیترهام، آریل و دانکروورت از جمله برندهایی هستند که خارج از ساختار گروه‌های بزرگ فعالیت می‌کنند.
این شرکت‌ها معمولاً بر تولید خودروهای اسپرت، لوکس، دست‌ساز یا محصولات تخصصی تمرکز دارند و تعداد تولید آن‌ها در مقایسه با خودروسازان بزرگ بسیار محدودتر است.
مالکیت برندهای هندی؛ تاتا و ماهیندرا
در هند، دو نام تاتا موتورز و ماهیندرا نقش اصلی را در صنعت خودرو ایفا می‌کنند. گروه ماهیندرا برند ماهیندرا را مدیریت می‌کند و از سال ۲۰۱۵ مالک شرکت طراحی پینین‌فارینا نیز به شمار می‌رود.
تاتا موتورز مالک گروه JLR است و برندهای جگوار و لندرور را در اختیار دارد. این شرکت همچنین در حوزه خودروهای تجاری و ماشین‌آلات صنعتی با نام‌هایی مانند تاتا دوو و تاتا هیتاچی فعالیت می‌کند.
تویوتا و دیگر خودروسازان ژاپنی
تویوتا موتور یکی از بزرگ‌ترین خودروسازان جهان است و برندهای تویوتا، لکسوس، دایهاتسو و هینو را مدیریت می‌کند. لکسوس و تویوتا در بازارهای جهانی شناخته‌شده‌تر هستند، در حالی که دایهاتسو بیشتر بر خودروهای کوچک و اقتصادی تمرکز دارد و هینو در حوزه خودروهای تجاری فعالیت می‌کند.
شرکت هوندا موتور مالک هوندا و آکورا است. نیسان نیز برندهای نیسان و اینفینیتی را در اختیار دارد. مزدا، میتسوبیشی، سوبارو و سوزوکی از مهم‌ترین خودروسازان مستقل ژاپنی محسوب می‌شوند.
هیوندای موتور گروپ؛ مالک کیا و جنسیس
هیوندای موتور گروپ بزرگ‌ترین مجموعه خودروسازی کره جنوبی است و سه برند هیوندای، کیا و جنسیس را مدیریت می‌کند. این خودروساز در بخش خودروهای اقتصادی و خانوادگی حضور دارد. کیا طیف گسترده‌ای از محصولات شهری، کراس‌اوور و برقی را عرضه می‌کند و جنسیس به‌عنوان برند لوکس گروه فعالیت دارد.
این مجموعه در میان بزرگ‌ترین خودروسازان جهان قرار دارد و در سال‌های اخیر، توسعه خودروهای برقی، فناوری‌های پیشرفته کمک‌راننده و محصولات لوکس را با جدیت دنبال می‌کند.
KGM؛ خودروساز مستقل کره جنوبی
کره جنوبی تنها به هیوندای موتور گروپ محدود نمی‌شود. شرکت KG Mobility که پیش‌تر با نام سانگ‌یانگ موتور شناخته می‌شد، به‌صورت مستقل فعالیت دارد. این شرکت در زمینه تولید شاسی‌بلند، پیکاپ و خودروهای کوچک حضور دارد و برند KGM را در بازار داخلی و برخی بازارهای صادراتی عرضه می‌کند.
وین‌فست؛ نماینده صنعت خودرو ویتنام
فهرست خودروسازان بزرگ جهان بدون اشاره به وین‌فست کامل نیست. این شرکت در سال ۲۰۱۷ تأسیس شد و فعالیت خود را بر خودروهای برقی متمرکز کرد. وین‌فست از سال ۲۰۱۸ توسعه حضور خود در اروپا را آغاز کرد و در سال ۲۰۲۲ وارد بازار ایالات متحده شد.
وین‌فست همچنان به‌عنوان یک خودروساز مستقل و مهم‌ترین برند خودرویی ویتنام شناخته می‌شود. توسعه بازارهای خارجی و تمرکز بر خودروهای برقی، این شرکت را به یکی از تازه‌ترین بازیگران صنعت جهانی خودرو تبدیل کرده است.
