توسعه روبوتاکسیها در چین با خروج از فاز کارگاهی و ورود به خطوط تولید صنعتی، وارد فاز تجاریسازی گسترده و عرضه ناوگانهای اختصاصی خودران شده است.
فناوری روبوتاکسی در چین به سرعت از برنامههای پایلوت کوچکمقیاس فاصله میگیرد و به سمت ناوگانهای تجاری تولید انبوه حرکت میکند. خودروسازان بزرگ و پلتفرمهای ارائهدهنده خدمات آنلاین سفر، جدول زمانی مشخصی برای عرضه خودروهای خودران اختصاصی اعلام دارند.
بخش خدمات اشتراکی گروه خودروسازی سایک (SAIC Motor) برنامه خود را برای عرضه یک روبوتاکسی تولید انبوه در سال ۲۰۲۷ اعلام کرد. این خودرو روی پلتفرم الکتریکی برند آیام موتورز (IM Motors) توسعه مییابد و سیستم رانندگی خودران شرکت مومنتا (Momenta) وظیفه هدایت آن را بر عهده خواهد داشت.
ایکسپنگ (XPeng) نیز اولین تست داخلی روبوتاکسی خود را با حضور مدیرعامل این شرکت انجام داد. این پروژه تنها هشت ماه پس از اعلام رسمی، به مرحله تست جادهای رسید. خودروی شاسیبلند GX با تکیه بر سامانههای پشتیبان چندگانه برای تضمین ایمنی، تستهای سطح ۴ خودران را در گوانگژو آغاز کرد تا خدمات آزمایشی خود را در نیمه دوم سال ۲۰۲۶ راهاندازی کند.
راهبرد جاهطلبانه جیلی برای تصاحب بازار ناوگان خودران
شرکت جیلی با پشتوانه بازوی خدماتی خود یعنی کائو کائو (Cao Cao Mobility)، استراتژی روبوایکس (RoboX) را معرفی کرد. خودروی اختصاصی این طرح با نام اوا کب (Eva Cab)، بر پایه معماری الکتریکی SEA جیلی شکل میگیرد و سختافزار، الگوریتمهای خودران و سیستمهای مدیریت ناوگان بومی را در یک مجموعه واحد ادغام مینماید.
هدفگذاری این مجموعه، استقرار ۱۰۰ هزار روبوتاکسی و ۱۰۰ هزار ون باری خودران در سراسر چین تا سال ۲۰۳۰ است. این رویکرد جدید که بر تولید خودروهای خودران اختصاصی از ابتدا در خط تولید تمرکز دارد، جایگزین روشهای سنتی تجهیز و تغییر خودروهای عادی در کارگاههای متفرقه میشود.
کارشناسان صنعت خودرو تأکید دارند که ادغام سیستمهای خودران در خطوط تولید کارخانهای، استانداردهای سختگیرانهتری در زمینه ایمنی عملکردی، امنیت سایبری و کیفیت قطعات خودرویی میطلبد که بسیار فراتر از نمونههای کارگاهی و آزمایشی گذشته است.
پیشتازان سنتی فناوری خودران و جهش آماری آنها
شرکتهای تخصصی حوزه سطح ۴ خودران نظیر بایدو آپولو، پونی دات ایآی و ویراید که سالهاست فضای آزمایشی چین را در انحصار دارند، اکنون دادههای ارزشمندی از میلیونها کیلومتر پیمایش جادهای در دست دارند و خدمات تجاری خود را در شهرهای مختلف گسترش میدهند.
آمارهای عملکردی اخیر، رشد تجاری قابلتوجه این بخش را تأیید میکند. پلتفرم آپولو گو متعلق به بایدو در سه ماهه نخست سال، ۳.۲ میلیون سفارش سفر کاملاً خودران ثبت کرد و مجموع سفرهای جهانی آن از مرز ۲۲ میلیون عبور نمود. ناوگان فعال پونی دات ایآی نیز رشد چشمگیری در درآمد سالانه نشان میدهد. همزمان، خودروهای خودران ویراید به طور میانگین روزانه بیش از ۱۷ سفر ثبت میکنند که نشاندهنده تقاضای بالا در شهرهای بزرگ است.
بسیاری از فعالان این حوزه بر این باورند که هرچند فناوری، روبوتاکسیها را به خیابان میآورد، اما کیفیت مدیریت ناوگان، دوام تجاری آنها را تعیین خواهد کرد. ناوگانهای بزرگ برای رسیدن به سودآوری به سیستمهای هوشمند مدیریت سفر، مراکز نگهداری متمرکز، کنترل از راه دور ابری و کنترل دقیق هزینهها نیاز دارند.
الگوریتمها دیگر تنها ابزار رقابت نیستند
در بازار امروز خودرانها، عملکرد صرف الگوریتمهای نرمافزاری دیگر تنها ملاک برتری به شمار نمیرود. رقابت آینده حول محور سیستمهای یکپارچه خدمات سفر و عملیات ناوگان شکل میگیرد. دادههای ترافیکی حاصل از پلتفرمهای آنلاین به انتقال رانندگی خودران سطح ۴ از یک فناوری نمایشگاهی به یک خدمت حملونقل روزمره برای شهروندان کمک شایانی خواهد کرد.
افزایش بهرهوری عملیاتی و پیشرفت در فناوریهای تولید انبوه، موجب کاهش هزینههای تمامشده در این بخش خودرویی میشود و یکی از بزرگترین چالشهای این صنعت یعنی قیمت بالای سختافزار را برطرف میسازد. با تکرار چرخههای تولید و صرفهجویی ناشی از مقیاس، فاصله هزینه تولید روبوتاکسیها با خودروهای معمولی دارای راننده روز به روز کمتر میشود.
بهبود چشمانداز تجاری روبوتاکسیها، بازنگری در پیشبینیهای جهانی را به همراه دارد. نهادهای مالی بینالمللی برآورد خود از تعداد روبوتاکسیهای فعال در چین را برای سالهای پیش رو افزایش دادهاند و پیشبینی میکنند ناوگان چین تا سال ۲۰۳۵ به بیش از ۳ میلیون خودرو افزایش یابد؛ رقمی که بیش از نیمی از کل ناوگان روبوتاکسیهای جهان را تشکیل خواهد داد.
