بزودی کراس اوور ری را توسط ایران خودرو عرضه می‌شود. مسئولان این خودروساز بر ملی بودن این خودرو تاکید دارند. اما آیا واقعاً ما با یک خودروی تماماً ایرانی روبرو هستیم.

مدتی می‌شود که گروه صنعتی ایران خودرو با آب و تاب فراوان خود را برای عرضه ری را آماده می‌کند. کراس اووری کوچک که طبق معمول از جانب ایران خودرو لقب ملی را یدک می‌کشد. محصولی که از حالا می‌توان حواشی فراوانی برای آن متصور شد. البته این اتفاق در روند فروش این خودرو تأثیرگذار نخواهد بود. در واقع هر چه حاشیه بیشتر، فروش فوق‌العاده‌تر! این چیزی است که ایران خودرو به دنبال آن بوده و همین حواشی نیز متقاضیان خودرو را بیشتر با ری را آشنا خواهد کرد. اما به راستی این خودرو محصولی کاملاً ملی است؟ در جواب باید نگاهی به تامین کنندگان قطعات این خودرو بی‌اندازیم. چیزی که در پاسخ به پرسش، آیا ری را چینی است؟ باید به آن توجه کرد.

پلتفرم عجیبی که ملی نیست

متاسفانه برخی از فعالان حوزه خودرو چشم و گوش خود را بسته و فقط به اسامی و یا مصاحبه با مهندسان شرکت‌ها اکتفاء می‌کنند. به همین خاطر نیز برخی رسانه‌ها با رویکرد جانب‌دارانه پلتفرم ری را ملی و جدید اعلام می‌کنند. بنابر گفته ایران خودرو، ریرا دارای پلتفرمی به نام IKP1 است. این پلتفرم هم اکنون در تارا نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد. اما آن را باید نسخه ایرانیزه پلتفرم PF1 پژو ۲۰۶ دانست. چیزی که با پلتفرم پژو ۳۰۱ هم یکسان است. داستان زمانی جالب می‌شود که بدانیم پژو سیتروئن مدل ۳۰۱ را تنها در چین عرضه می‌کرد و چینی‌ها سهم عمده فراوانی در توسعه پلتفرم PF1 دارند. پس اصرار بر روی ملی بودن این پلفترم خنده‌دار به نظر می‌رسد. چیزی ملی است که از صفر تا ۱۰۰ آن زاییده فکر و ایده مهندسان ایرانی باشد. تغییر اسم و جای چند پیچ و مهره را همه بلد هستند.

جعبه فرمان چینی

بنابر اطلاعات به دست آمده جعبه فرمان ری را چینی است! البته کمی داده‌های ما قدیمی هستند. ولی بعید می‌دانیم که فهرست تامین کنندگان قطعات ری را با تغییر زیادی مواجه شده باشد. در هر حال طبق شنیده‌ها جعبه فرمان ری را توسط شرکت چینی Zhuzhou ELETE electro mechanical تامین می‌شود. مجموعه‌ای دولتی و وابسته به شرکت AVIC که در زمینه صنعت هوانوردی عالیت دارد. این شرکت اولین بار در سال ۲۰۰۲ موفق به توسعه فرمان برقی ۱۰۰ درصد چینی شد و خیلی زود پله‌های ترقی را پیمود. چینی بودن این قطعه حساس کمی ترسناک به نظر می‌رسد. ولی این شرکت اکنون ۷۵ درصد سهم بازار داخلی چین در تامین جعبه فرمان و فرمان برقی را در اختیار دارد. هشت خودروساز بزرگ چینی وابسته به آن بوده و حتی محصولات آن به کشورهای آمریکا، فراسنه، بلژیک و چک هم صادر می‌شوند.

گیربکس ری را چینی است

گیربکس شش سرعته ری را چینی بوده و توسط شرکت DAE چین تامین می‌شود. نام اصلی این شرکت هاربین دونگان اتومبیل است. در حال حاضر سه کشور چین، ژاپن و مالزی به شکل مشترک آن را اداره می‌کنند. اما بخش عمده سهام آن در اختیار گروه خودروسازی چانگان بوده و این خودروساز در زمینه تولید و توسعه به DAE کمک می‌کند. ساخت گیربکس دستی و اتوماتیک به همراه مونتاژ و تولید انواع موتورها از جمله فعالیت‌های DAE است. البته محصولات و گیربکس‌های DAE معمولاً از کیفیت مطلوبی برخوردار بوده و مشتریان مختلفی در سراسر جهان دارند.

قطعات تزئینی چینی

داشبورد، کنسول میانی، دریچه‌های هوا و حتی اسپویلر سپر جلو را نیز شرکت‌های چینی تامین می‌کنند. نام و نشان مشخصی برای این شرکت‌های تامین کننده قطعات مزبور وجود ندارد. ما تنها با نام Amott Trading مواجه هستیم که کمک خاصی به ما برای شناسایی تامین کنندگان اصلی نمی‌کند. اما همین که بدانیم قطعات داخلی کراس اوور ملی با آن همه هزینه از طرف کشور دوست یعنی چین تامین می‌شوند برای ما کافی است.

ضربه گیر سپر با جا ابزاری چپ و راست چینی

واقعاً خنده‌دار است که قطعاتی همچون ضربه گیر سپر یا جا ابزاری چپ و راست ری را نیز توسط چینی‌ها تامین شود. در هر حال امیدواریم که حداقل این قطعات تا به حال داخلی سازی شده باشند و از هدر رفت بخشی از منابع ارزی کشور جلوگیری شود. در هر حال از Shanghai IK Trading به عنوان تامین کننده قطعات مزبور یاد می‌شود و باز هم قطعاتی دیگر از ری را چینی است!

آپشن‌های چینی

کلید استارت یا سامانه ورود بدون کلید و استارت دکمه‌ای ری را چینی است. ظاهراً شرکتی به نام paso electronics technology آن را تامین می‌کند. این سامانه به مالکان کمک می‌کند که بدون استفاده از کلید وارد خودرو شوند و سپس با فشار یک دکمه اقدام به روشن نمودن خودرو کنند.  شرکت WINBO-Dongjian Automotive نیز مسئول تامین سنسور باز شدن در صندوق عقب ری را با حرکت پا است.

توربوشارژ چینی ری را

موتور ری را به لطف توربوشارژ قادر به تولید قدرتی معادل ۱۶۰ اسب بخار است. اما این توربوشارژ را شرکتی چینی به نام Vofon تامین خواهد کرد. شرکت مزبور در سال ۲۰۱۰ تاسیس شد و از آن زمان تاکنون مشغول توسعه توربوشارژهایی کوچک با راندمان بالا برای انواع پیشرانه تا حجم ۲,۲ لیتر است. در حال حاضر برخی از تولیدکنندگان چینی مشغول همکاری با این شرکت هستند. اما روند رو به رشد خودروهای الکتریکی تیم توسعه آن را به تلاش برای ساخت موتور و قطعاتی مبتنی بر پیشرانه الکتریکی وادار کرده است.

برخی از قطعات مکانیکی چینی هستند

ظاهراً ایران خودرو هنوز موفق به داخلی سازی برخی از قطعات مکانیکی ری را نشده و ناچار است که از نمونه‌های چینی استفاده کند. به عنوان مثال ما می‌دانیم که Xiangyang Automobile Bearing پلوس کامل ری را تامین می‌کند. شرکتی اسم و رسم‌دار که مشغول تامین قطعات خودروسازانی همچون دانگ فنگ، گروه سایک، مان، بی ام و و نیسان است. میل گاردان ری را نیز توسط یک قطعه‌ساز چینی به نام Zhejiang Kente Auto Parts تامین خواهد شد. شرکتی که در سال ۱۹۹۷ تاسیس شد و حالا مشتریان مختلفی در اختیار دارد.

پس قطعات ایرانی ری را چیست؟

همان طور که خواندید؛ برخی از قطعات ری را توسط چینی‌ها تامین یا توسعه یافته‌اند. به همین خاطر نمی‌توان ری را را محصولی کاملاً ایرانی دانست. اما همکاری چین و ایران خودرو برای توسعه ری را مونجر به داخلی سازی برخی قطعات آن شده است. به عنوان مثال آفتابگیرها، سگ‌دست‌ها، آینه بغل، باک، کاور پلیت راست و چپ، اکسل‌ها، دیسک و توپی راست و چپ، اگزوز، دسته راهنما و شیفتر پشت فرمان و… در ایران تولید می‌شوند.

حقیقت تلخ بود!

اکنون باید دیدگاه خود را نسبت به ری را تغییر داد. خودرویی با ادعاهای فراوان که هنوز نمی‌دانیم برخی از قطعات آن توسط چه کسانی یا شرکت‌هایی تامین می‌شوند. خودرویی که ظاهراً ملی است؛ ولی در باطن محصولی چینی ارزیابی می‌شود. اکنون به زمان عرضه و ورود ری را به بازار ایران با قیمتی بیش از یک میلیارد تومان نزدیک می‌شویم. خودرویی که از این پس باید با چشمانی باز به آن توجه نمود.