ورود وانلییانگ به چرخه تأمین سیستمهای انتقال قدرت سایپا، نشاندهنده تغییر جهت استراتژیک از مهندسی اروپایی به سوی پلتفرمهای چینی است.
شرکت ژجیانگ وانلییانگ که در بازار با نام تجاری WLY شناخته میشود، مسیر توسعه خود را از قالب یک کارگاه قطعهسازی محلی به یکی از بزرگترین قطبهای تولید سیستمهای انتقال قدرت در شرق آسیا تغییر داد. گام کلیدی این مجموعه در جهت تثبیت جایگاه مالی، پذیرش و عرضه اولیه سهام آن در بورس اوراق بهادار شنژن در سال دو هزار و ده با کد معاملاتی صفر صفر بیست و چهار سی و چهار بود. این موفقیت بورسی، سرمایه عظیمی را در اختیار مدیران شرکت قرار داد تا استراتژی توسعه از طریق ادغام را با جدیتی مضاعف دنبال نمایند.
نقطه عطف تاریخ معاصر این شرکت در سال دو هزار و پانزده رقم خورد؛ زمانی که وانلییانگ موفق شد بخش تولید گیربکسهای دستی (MT) شرکت بزرگ جیلی را خریداری کند. این معامله مالکیت معنوی و خطوط تولید متعددی را به این هلدینگ منتقل ساخت. تنها یک سال بعد، در مه سال دو هزار و شانزده، وانلییانگ در قراردادی به ارزش بالغ بر دو و نیم میلیارد یوان، صد درصد سهام شرکت انتقال قدرت ووهو چری را از کمپانی چری خریداری نمود. این اقدام عملاً وانلییانگ را به بازوی اصلی طراحی و تولید گیربکسهای سواری برای برندهای طراز اول چین تبدیل کرد. به گونهای که امروزه ظرفیت تولید سالانه این شرکت بالغ بر یک میلیون دستگاه گیربکس دستی و بیش از یک میلیون و دویست هزار دستگاه گیربکس اتوماتیک ارزیابی میشود.
سبد محصولات جهانی و خودروهای مجهز به گیربکسهای وانلییانگ
بررسی زنجیره تأمین وانلییانگ نشان میدهد که محصولات این شرکت روی طیف گستردهای از خودروهای پرفروش در بازار چین و بازارهای صادراتی نصب شدهاند. یکی از شاخصترین محصولات این شرکت، گیربکس نسل جدید CVT25 است که تولید انبوه آن از ژوئن سال دو هزار و هجده آغاز شد. این گیربکس برای اولین بار به صورت رسمی روی خودروی چری آریزو جیایکس نصب گردید و به دلیل عملکرد بهینه، جایزه یکی از ده گیربکس برتر دنیا را در اوایل سال دو هزار و نوزده به خود اختصاص داد.
علاوه بر آریزو جیایکس، مدلهای دیگری همچون چری تیگو سه، تیگو پنج و آریزو پنج نیز در نسخههای مختلف خود به این سیستم انتقال قدرت مجهز شدند. در سمت مقابل و در اردوگاه جیلی، خودروهایی نظیر جیلی امگرند جیاس، امگرند جیال و کراساوور ویژن ایکس شش از پلتفرمهای انتقال قدرت انتقالیافته یا توسعهیافته توسط وانلییانگ بهره بردند. همچنین برای خودروهای کوچکتر شهری، گیربکس CVT18 طراحی شد که تولید انبوه آن در مه دو هزار و نوزده کلید خورد و خودروی جیلی ویژن ایکس سه به عنوان یکی از نخستین پلتفرمهای مجهز به آن معرفی گردید. این گستردگی استفاده در خودروهایی با تیراژ میلیونی، نشاندهنده بلوغ نسبی قطعات و کاهش خطاهای طراحی در فرآیند تولید انبوه است.
مهندسی هیدرولیک و ویژگیهای ساختاری سری CVT25
گیربکس CVT25 وانلییانگ به عنوان گزینهای کلیدی برای پیشرانههای توربوشارژ، از مشخصات فنی متمایزی برخوردار است. این سیستم انتقال قدرت توانایی تحمل گشتاور نامی معادل دویست و پنجاه نیوتنمتر را دارا بوده و در مراحل آزمایشگاهی مهندسان موفق به ارتقای ظرفیت حرارتی و کششی آن تا مرز دویست و هشتاد نیوتنمتر گردیدند. در هسته ساختاری این گیربکس، از تسمههای فولادی نسل جدید ساخت شرکت بوش آلمان استفاده میشود که ضریب اصطکاک و انتقال نیروی بهینهای را ارائه میدهند.
نسبت دنده در این جعبهدنده به رقم هفت ممیز هفت صدم میرسد که گستره پوششدهی آن را با یک جعبهدنده هشتسرعته اتوماتیک مجهز به مبدل گشتاور مقایسه میکنند. این بازه وسیع نسبت دنده به همراه پمپ پرهای با راندمان بالا و مدار هیدرولیک مستقل، راندمان مکانیکی سیستم را نسبت به نسلهای گذشته حدود پنج درصد ارتقا داده است. کالیبراسیون بهینهسازیشده روی یونیت کنترل گیربکس (TCU) نیز در نهایت به کاهش حدود هفت درصدی مصرف سوخت خودرو منجر میشود. این گیربکس همچنین به حالتهای رانندگی اسپرت، اقتصادی و زمستانه مجهز بوده و قابلیت شبیهسازی تعویض دنده دستی نه سرعته را داراست که برای رانندگی در جادههای کوهستانی کارآمد به نظر میرسد.
گذار سایپا از تأمینکننده اروپایی به همکار جدید چینی
سالها حضور گیربکسهای شرکت پانچ بلژیک در خطوط تولید سایپا، اگرچه تجربه فنی ارزشمندی را به همراه داشت، اما به دلیل محدودیتهای تحریمی و تامین قطعات یدکی حساس، همواره با چالشهای لجستیکی فراوانی روبهرو بود. سیستمهای پانچ که روی خانواده ساینا و کوییک اتوماتیک نصب شدند، از پلتفرمهای قدیمیتر بلژیکی بهره میبردند که در برخی موارد با شرایط دمایی و ترافیکی شهرهای بزرگ ایران چالشهایی را نشان میدادند.
انتخاب وانلییانگ به عنوان شریک جدید زنجیره تأمین سایپا، واکنشی به این محدودیتها و در عین حال تلاشی برای همگامسازی تولید با استانداردهای نوین چین است. از آنجا که پلتفرم موتورهای سایپا مانند موتور توربوشارژ شاهین (M15TC) با گشتاوری حدود صد و هفتاد و هشت نیوتنمتر فعالیت میکند، استفاده از جعبهدندهای با ظرفیت تحمل گشتاور بالاتر نظیر سریهای توسعهیافته وانلییانگ، حاشیه ایمنی مکانیکی مناسبی را ایجاد میکند. این تغییر استراتژیک، پایداری تولید انبوه را تضمین کرده و امکان دسترسی سریعتر به قطعات یدکی و به روزرسانیهای نرمافزاری TCU را تسهیل مینماید.
بازخورد رانندگی میدانی و تجربه کاربری در جادههای ایران
بررسیهای تجربی روی خودروهای مجهز به سیستمهای انتقال قدرت وانلییانگ در شرایط اقلیمی متفاوت، نکات حائز اهمیتی را آشکار میسازد. در مسافتهای طولانی و گردنههای مرتفع که دمای روغن گیربکس به سرعت افزایش مییابد، سیستم خنککننده هیدرولیک وانلییانگ به واسطه طراحی مجدد مجاری روغن عملکرد پایدارتری نسبت به نسلهای قدیمیتر هیدرولیکی از خود نشان میدهد. حالت شبیهسازی دستی نه سرعته در سرازیریها مانع از داغ شدن مفرط ترمزها شده و کنترل بهتری روی سرعت خودرو اعمال میکند.
یکی از انتقادات همیشگی به سیستمهای CVT، صدای یکنواخت و نویز حاصل از لغزش تسمه در شتابگیریهای ناگهانی است. وانلییانگ با استفاده از عایقبندی بهبودیافته و همچنین برنامهنویسی گامبهگام در TCU، شتابگیری را به گونهای تنظیم کرده است که دور موتور با سرعت خودرو هماهنگی بیشتری داشته باشد و احساس ذهنی راننده از شتابگیری بهبود یابد. با این حال، حفظ این کیفیت در خودروهای داخلی مستلزم سازگاری کامل موتور و گیربکس و کالیبراسیون دقیق متناسب با بنزین و شرایط جوی ایران است.
ارزیابی آینده بومیسازی و چشمانداز توسعه صنعت خودرو
همکاری با هلدینگ بزرگی چون وانلییانگ نباید به واردات صرف قطعات منفصله محدود شود. ساختار فنی منسجم این شرکت و مالکیت معنوی خطوط تولید چری و جیلی که در اختیار دارد، فرصت مناسبی را برای انتقال دانش فنی به شرکتهای زیرمجموعه مگاموتور و سایپا فراهم میآورد. بومیسازی و ساخت داخلی اجزایی همچون پوستههای آلومینیومی، برخی سنسورهای فشار و در نهایت بخشهای هیدرولیکی کمارتباط با تکنولوژیهای انحصاری بوش، میتواند عمق داخلیسازی محصولات اتوماتیک سایپا را افزایش دهد.
در چشمانداز بلندمدت، با توجه به سرمایهگذاریهای سنگین وانلییانگ در زمینه سیستمهای انتقال قدرت هیبریدی و برقی، سایپا میتواند پلتفرمهای آینده خود را بر پایه این فناوریهای نوین طراحی کند. تحقق این امر، صنعت خودروی کشور را از وابستگی به سیستمهای محرکه تکبعدی نجات داده و بستر مناسبی را برای ورود به عصر خودروهای پاک فراهم خواهد ساخت. موفقیت در این مسیر منوط به پایداری قراردادها، نظارت مستمر کیفی و ایجاد مراکز خدمات پس از فروش مجهز به ابزارهای تشخیصی پیشرفته در سراسر کشور است.
